Whiplash is een letsel dat optreedt aan de nek van een persoon na een plotselinge versnellingsvertraging kracht die leidt tot een ongebreidelde, snelle voorwaartse en achterwaartse beweging van het hoofd en de nek, meestal van auto-ongelukken. De term “whiplash” beschrijft schade aan zowel de botstructuren als de weke delen.

Gelukkig is whiplash geen levensbedreigend letsel, maar kan het leiden tot een langdurige periode van gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid. Er zijn aanzienlijke economische kosten in verband met whiplash, zoals bijvoorbeeld:

  • Geneeskundige verzorging
  • Arbeidsongeschiktheid
  • Ziekteverlof
  • Productiviteitsverlies

Hoewel de meeste mensen die betrokken zijn bij kleine auto-ongelukken snel herstellen zonder chronische symptomen, blijven sommige nog jaren na het letsel symptomen ervaren. Deze grote variatie in symptomen na relatief kleine verwondingen heeft sommigen doen vermoeden dat whiplash in veel gevallen niet zozeer een echt fysiologisch letsel is, maar dat symptomen meer ontstaan als gevolg van potentieel economisch gewin. Vele klinische studies hebben deze kwestie onderzocht. Hoewel er altijd mensen zullen zijn die bereid zijn om te proberen het systeem te misleiden voor persoonlijk gewin, is whiplash helaas een echte aandoening met echte symptomen.

Waardoor wordt een whiplash veroorzaakt?

Whiplash wordt meestal veroorzaakt door een auto-ongeluk waarbij de persoon in een auto zit die niet rijdt en van achteren door een ander voertuig wordt geraakt. Er wordt vaak gedacht dat de impact van achteren ertoe leidt dat het hoofd en de nek in een overmatige (achterwaartse) positie worden gedwongen wanneer het zitje het bovenlichaam van de persoon naar voren duwt – en het ongebreidelde hoofd en de nek naar achteren vallen. Na een korte vertraging herstellen hoofd en nek zich en worden in een voorwaartse positie gegooid.

Recentere studies naar hogesnelheidscamera’s en geavanceerde crashdummy’s hebben uitgewezen dat na de impact van achteren de nekwervels (onderste botten in de nek) in een positie van hyperextensie worden gedwongen terwijl de bovenste halswervels (bovenste botten in de nek) zich in een hyperflexiepositie bevinden. Dit leidt tot een abnormale S-vorm in de halswervelkolom na de botsing van achteren die afwijkt van de normale beweging. Aangenomen wordt dat deze abnormale beweging schade toebrengt aan de weke delen die de halswervels bij elkaar houden (ligamenten, facetcapsules, spieren).